OverzichtDe tweede kalief. Tijdens zijn bewind begon de islamitische kalender de jaren vanaf de Hijrah te tellen.CategorieMetgezelPeriodeca. 584 – 644 n.Chr.
Van oppositie naar geloofUmar kwam uit de Adi-clan van de Quraysh in Mekka. Zijn geboortejaar is bij benadering bekend. Eerst verzette hij zich tegen Muhammads ﷺ boodschap, daarna werd hij moslim. De verhalen over zijn bekering verschillen: het bekende bezoek aan het huis van zijn zus is niet de enige versie. Duidelijk is zijn veranderde rol, van tegenstander naar metgezel, gevolgd door de verhuizing naar Medina. Hij wordt herinnerd als al-Faruq, een titel voor iemand die goed en kwaad onderscheidt. Bronnen verschillen over wie hem deze titel als eerste gaf.Bronnen:Umar ibn al-Khattab · TDV Encyclopedie van de Islam ↗
Familie en lerenHafsa bint Umar en Abdullah ibn Umar waren zijn kinderen bij Zaynab bint Maz‘un. Hafsa werd een vrouw van Muhammad ﷺ; Abdullah werd een belangrijke overleveraar van religieuze kennis. Zo verbindt Umars familie het huishouden van de Profeet met de mensen die de lessen daarvan doorgaven aan volgende generaties.In Sahih al-Bukhari · Hadith 89 ↗ vertelt Umar dat hij en een buurman uit de Ansar om de beurt Muhammad ﷺ bezochten. De een ging de ene dag, de ander de volgende; daarna deelden ze wat ze hadden geleerd. Zo konden zij de religieuze lessen volgen en ook hun andere taken blijven doen.Bronnen:Umar ibn al-Khattab · TDV Encyclopedie van de Islam ↗Sahih al-Bukhari · Hadith 89 ↗
De Koran bewarenSahih al-Bukhari · Hadith 4986 ↗ beschrijft hoe Umar bij Abu Bakr aandrong op het verzamelen van de Koran na de dood van veel recitatoren bij Yamama. Zayd ibn Thabit voerde dit werk uit. Dezelfde overlevering volgt de geschreven bladen van Abu Bakr naar Umar en vervolgens naar Hafsa. Umar zette zich dus in voor het bewaren van de tekst; de overlevering noemt hem niet als degene die de Koran schreef.Bronnen:Sahih al-Bukhari · Hadith 4986 ↗
Overheid en instellingenNadat Abu Bakr hem als opvolger had aangewezen, werd Umar in 634 kalief. Moslimlegers breidden hun gezag uit over gebieden die eerder door de Byzantijnse en Sassanidische rijken werden bestuurd. Zo kwamen bevolkingsgroepen met verschillende religieuze en politieke tradities onder moslimbestuur. Het bestuur vereiste meer dan militaire overwinningen: gouverneurs, belastingen, grondregelingen en betalingen moesten worden georganiseerd. Registers, bekend als diwan, hielpen bij het beheren van toelagen. Tijdens Umars bewind werd de Hidjra van 622 gekozen als beginpunt voor het tellen van de islamitische kalenderjaren; de kalender werd niet tijdens de migratie zelf ingesteld.Bronnen:Umar ibn al-Khattab · TDV Encyclopedie van de Islam ↗
Een besluit tijdens de pestSahih al-Bukhari · Hadith 5730 ↗ situeert Umar in Sargh, onderweg naar Syrië, toen hij vernam dat in de streek de pest was uitgebroken. Hij overlegde met metgezellen over de vraag of ze verder moesten reizen, en de meningen liepen uiteen. Umar besloot terug te keren. Daarna bracht Abd al-Rahman ibn Awf Muhammads ﷺ instructie over om een gebied waar pest heerste niet binnen te gaan en niet uit een getroffen gebied te vluchten. Het verslag verbindt overleg, voorzorg en religieuze leer, en stelt het besluit niet voor als een onverklaarde koerswijziging.Bronnen:Sahih al-Bukhari · Hadith 5730 ↗Sahih al-Bukhari · Hadith 5729 ↗
Opvolging en herdenkingUmar werd in 644 neergestoken terwijl hij in Medina het gebed leidde en stierf aan zijn verwondingen. Sahih al-Bukhari · Hadith 3700 ↗ beschrijft zijn zorg om schulden, zijn verzoek aan Aisha om naast Muhammad ﷺ en Abu Bakr begraven te worden, en een raad van zes mannen die de volgende kalief moest kiezen. Zijn zoon Abdullah ibn Umar mocht deelnemen, maar was geen kandidaat. Sahih Muslim · Hadith 2348 ↗ vermeldt een overgeleverde leeftijd van drieënzestig jaar; dat is iets anders dan een leeftijd berekenen uit een geschat geboortejaar.Bronnen:Umar ibn al-Khattab · TDV Encyclopedie van de Islam ↗Sahih al-Bukhari · Hadith 3700 ↗Sahih Muslim · Hadith 2348 ↗
BronnenWe schreven deze korte levensbeschrijving met de bronnen hieronder. We leggen uit wanneer datums onzeker zijn of bronnen van elkaar verschillen. Vertaald uit het Engelse profiel; raadpleeg de genoemde bronnen voor verdere studie.Umar ibn al-Khattab · TDV Encyclopedie van de Islam ↗Leven, familie en kalifaat van UmarSahih Muslim · Hadith 2348 ↗Overgeleverde leeftijden bij het overlijden van Muhammad ﷺ, Abu Bakr en UmarSahih al-Bukhari · Hadith 89 ↗Umar en een buurman leren om de beurtSahih al-Bukhari · Hadith 4986 ↗Umar dringt aan op het verzamelen van de Koran; de bladen komen later bij Hafsa terecht.Sahih al-Bukhari · Hadith 5730 ↗Umar hoort een aanwijzing over reizen tijdens de pestSahih al-Bukhari · Hadith 3700 ↗Umars laatste verzoeken en de opvolgingsraadSahih al-Bukhari · Hadith 5729 ↗Het verslag van Ibn Abbas in Sahih al-Bukhari 5729 beschrijft Umars overleg in Sargh en zijn besluit terug te keren.