Zijn boodschap
De profeet Shu‘ayb waarschuwde Madyan tegen bedrog met maten en gewichten. Zijn oproep tot aanbidding van Allah vereiste eerlijkheid tegenover kopers en verkopers.
Zijn tegenstanders vragen spottend of zijn gebed verlangt dat zij de verering van hun voorouders opgeven of hun bezit niet meer naar eigen wens beheren (11:87). Shu‘ayb antwoordt dat hij niet wil doen wat hij hun verbiedt en naar vermogen verbetering nastreeft, vertrouwend op God (11:88). Het gesprek stelt de overeenstemming tussen woorden en daden centraal in zijn karakter en laat zien waarom handelsethiek niet van zijn religieuze boodschap kan worden losgemaakt.
Een bekend verhaal
Shu‘aybs tegenstanders in Madyan verwierpen zijn oproep Allah te aanbidden en eerlijk handel te drijven. Zij bedreigden hem en de gelovigen; de Koran beschrijft hun bestraffing en de redding van de gelovigen.
De bedreigingen tonen de rol van clanbescherming: zijn volk zegt dat het hem zou stenigen zonder zijn verwanten, en hij stelt hun grotere ontzag voor zijn familie dan voor God ter discussie (11:91–92). In een andere passage dreigen de leiders hem en de gelovigen te verdrijven als zij niet terugkeren tot de godsdienst van de gemeenschap (7:88). Zijn verzet betreft dus zowel economisch onrecht als de druk om religieuze overtuiging op te geven voor veiligheid en verbondenheid.
Sommige latere tradities identificeren Shu‘ayb met de oudere man in Madyan wiens dochter met Musa trouwt. Het Koranverhaal in soera Al-Qasas noemt die man niet, en islamitische geleerden hebben deze identificatie betwist. Zij moet niet als een vaststaande familieband worden weergegeven. Shu‘aybs duidelijk herkenbare schriftelijke erfenis is zijn oproep tot eerlijke handel en verbetering, en zijn standvastigheid onder bedreiging; gedetailleerde afstamming en datering behoren tot latere traditie.